สุขภาพไทย Thaihealth

โรคอ้วน (Obesity)

ความหมาย : ภาวะที่ร่างกายได้รับพลังงานจากอาหารมากกว่าพลังงานที่ร่างกายใช้ไป ทำให้เหลือพลังงานที่สะสมไว้ในร่างกายในรูปไขมันมากขึ้นแล้วทำให้น้ำหนักร่างกายเพิ่มมากขึ้นในที่สุด
 
 
 

ดัชนีมวลกาย  (BMI หรือ body mass index)       = น้ำหนัก (กิโลกรัม)  /ส่วนสูง เป็นเมตร ยกกำลังสอง
 

         การแปลผล ดัชนีมวลกาย < 18.5 แปลผล  น้ำหนักน้อย

      ดัชนีมวลกาย 18.5 - 22.9  แปลผล  น้ำหนักปกติ

      ดัชนีมวลกาย 23 - 29.9  แปลผล  น้ำหนักเกิน

      ดัชนีมวลกาย 30   แปลผล  โรคอ้วน

สาเหตุ :
พฤติกรรมการบริโภคไม่เหมาะสม
ค่านิยมในกลุ่มวัยรุ่น
ขาดการออกกำลังกาย
กรรมพันธุ์
 

การดูแลและวิธีแก้ไข :
รับประทานอาหารให้ครบ 5 หมู่ : ข้าวเป็นอาหารหลักสลับกับอาหารประเภทแป้ง
ดื่มนม 2-3 แก้ว/วัน  ดื่มน้ำ 8-10 แก้ว/วัน
หลีกเลี่ยงอาหารรสหวานจัดหรือเค็มจัด ของทอด บะหมี่กึ่งสำเร็จรูป น้ำอัดลม
รับประทานอาหารสะอาด ปราศจากการปนเปื้อน
งดหรือลดเครื่องดื่มที่มีแอลกอฮอล์ กาแฟหรือเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีน
ออกกำลังกายสม่ำเสมอ

Anorexia Nervosa

ความหมาย : เป็นภาวะที่บุคคลปฏิเสธที่จะรับประทานอาหารเพื่อคงน้ำหนักไว้ในระดับปกติ       โดยมีทัศนคติที่ผิดต่อรูปร่างและน้ำหนักตัวผิดปกติ
สาเหตุ : พันธุกรรม
ปัจจัยเกี่ยวกับตัววัยรุ่น :
มักเป็นวัยรุ่นที่เป็น “เด็กดี” “เด็กตัวอย่าง” ของครอบครัว มีบุคลิกภาพที่สมบูรณ์แบบ (perfectionist) ย้ำคิดย้ำทำ 
ขาดทักษะในการใช้ชีวิตในสังคม,มีความเป็นตัวของตัวเอง
มีปัญหาความขัดแย้งในจิตใจเรื่องความเป็นตัวของตัวเอง รู้สึกไม่มีค่า 
มักทำตามความคาดหวังของผู้อื่นเพื่อให้ผู้อื่นยอมรับ

การมองภาพตนเองบิดเบือน :

• มองเห็นสัดส่วนร่างกายอ้วนไป ทั้งๆที่ไม่ได้อ้วน      
• มักปฏิเสธว่าไม่หิว ไม่ป่วย บอกว่าสบายดี  
• มักแยกแยะความหิวไม่ได้

ปัจจัยที่เกี่ยวกับครอบครัว :

• ถูกเลี้ยงดูแบบใกล้ชิดหรือปกป้องมากเกินไป
  

ปัจจัยทางสังคม :

• ค่านิยมยึดติดอยู่กับความผอมบาง ต้องการสวย
• เชื่อว่าผู้หญิงผอม คือ แฟชั่น    
• คิดว่าคนอ้วนเป็นคนที่ดูแลตนเองไม่ดี หรือคิดว่าคุณค่าวัยรุ่นขึ้นอยู่กับรูปร่างหน้าตาที่น่ารักหรือหุ่นดี
  

ปัจจัยทางพัฒนาการ :

• การที่วัยรุ่นมีวิกฤติของชีวิต เช่น ความต้องการเป็นตัวของตัวเอง ค่านิยม สัมพันธภาพกับผู้อื่น บางครั้งอาจเกิดความขัดแย้งกับบิดามารดา โดยเฉพาะการมีสัมพันธภาพกับเพื่อนต่างเพศ 
  

การดูแลและวิธีแก้ไข :
เสริมให้วัยรุ่นมีความเชื่อมั่นในตนเอง 
เสริมพลังอำนาจในตนเองให้รู้สึกว่าสามารถควบคุมเหตุการณ์ต่างๆได้
เรียนรู้ที่จะเคารพตนเอง เชื่อว่าตนเองเป็นอิสระ ไม่ได้ขึ้นอยู่กับพ่อแม่ ครอบครัวหรือ สังคมเท่านั้น
รับประทานอาหารที่มีประโยชน์และครบ 5 หมู่
ส่งเสริมทักษะในการใช้ชีวิตในสังคมร่วมกับผู้อื่น 
เสริมทัศนคติที่ดีในการเข้าใจรูปลักษณ์ของตนเอง

Bulimia nervosa

ความหมาย : บุคคลที่รับประทานอาหารมากผิดปกติเป็นช่วงๆ (Binge-eating) โดยควบคุมไม่ได้แล้วใช้วิธีที่ไม่เหมาะสมเพื่อไม่ให้น้ำหนักเพิ่ม เช่น ตั้งใจอดอาหาร ล้วงคอ อาเจียน ใช้ยาระบาย ยาขับปัสสาวะหรือออกกำลังกายอย่างหนักเพื่อลดน้ำหนัก
สาเหตุ : พันธุกรรม(Genetic)
ความรู้สึกมีคุณค่าในตนเองต่ำ (Low self esteem)
มีบุคลิกภาพแบบหลีกเลี่ยง (Avoidant) และพึ่งพา (Dependence)
ปัจจัยทางสังคม (เช่นเดียวกับ Anorexia Nervosa)
ปัจจัยทางพัฒนาการ (เช่นเดียวกับ Anorexia Nervosa)
การดูแลและวิธีแก้ไข : (เช่นเดียวกับ Anorexia Nervosa)