โปลิโอ (Poliomyelitis)
 โปลิโอ เป็นโรคที่เกิดจากการอักเสบของประสาทไขสันหลังซึ่งพบในเด็กมากกว่าผู้ใหญ่ เป็นสาเหตุให้ขาพิการไปจนตลอดชีวิต ปัจจุบันพบได้ค่อนข้างน้อย เนื่องจากมีการให้วัคซีนป้องกันได้อย่างทั่วถึง
สาเหตุ
 เกิดจากเชื้อไวรัสโปลิโอ (poliovirus) ติดต่อโดยการกินหรือสูดเอาเชื้อเข้าไปในร่างกาย แล้วทำให้ประสาทไขสันหลังส่วนที่บังคับการทำงานของกล้ามเนื้อเสียไป ถ้าเป็นรุนแรงประสาทสมองจะเสียด้วย
 ระยะฟักตัว 3-35 วัน (พบบ่อยคือ 6-20 วัน)
อาการ
 เริ่มแรกมีอาการคล้ายไข้หวัด คือ มีไข้สูง ปวดศีรษะ เจ็บคอ อาจมีน้ำมูก ท้องอืด คลื่นไส้ ท้องเดิน หรือท้องผูกร่วมด้วย ต่อมาอาจมีอาการคอแข็ง หลังแข็ง กล้ามเนื้อแขนขามีอาการปวดเจ็บ เต้นกระตุก และอ่อนปวกเปียกในเวลาราดเร็ว ส่วนมากพบที่ขาเพียงข้างเดียว อาการเหล่านี้ เกิดขึ้นขณะที่ยังมีไข้
 ในทารกอาจมีอาการแขนขาอ่อนปวกเปียก โดยไม่มีอาการไข้นำมาก่อนก็ได้
 ถ้าเป็นรุนแรง อาจมีอาการอัมพาตของแขนขาทั้งหมด ถ้ากล้ามเนื้อกะบังลมและกล้ามเนื้อหน้าอกเป็นอัมพาต จะทำให้หายใจไม่ได้ มีอันตรายถึงตายได้
สิ่งตรวจพบ
 ไข้ ขาอ่อนปวกเปียก แต่ยังรู้สึกเจ็บ
 เมื่อใช้ค้อนยางเคาะดูรีเฟลกซ์ (reflex) ของข้อเข่าและข้อเท้า จะพบว่ามีน้อยหรือไม่มีเลย
 ถ้าเป็นมาก จะมีอาการเป็นอัมพาตทั้งตัวและหายใจลำบาก คอแข็ง หลังแข็ง
อาการแทรกซ้อน
 คนที่มีอาการเฉพาะที่ขา ส่วนหนึ่งจะหายและแข็งแรงเป็นปกติ ส่วนหนึ่งอาจจะค่อยๆดีขึ้นจนเกือบปกติ แต่ส่วนหนึ่งจะพิการตลอดไป
 ถ้าเชื้อโรคลุกลามขึ้นสมอง จะทำให้หยุดหายใจตายได้ หรือไม่ก็มีโรคแทรก เช่น ปอดอักเสบ กล้ามเนื้อหัวใจอักเสบ ปวดบวมน้ำ (pulmonary edema)
การรักษา
1. ในรายที่มีเพียงอาการขาอ่อนปวกเปียก ควรส่งโรงพยาบาลโดยเร็ว เพื่อการวินิฉัยที่แน่ชัด หากเป็นโรคนี้จริงก็ให้การรักษาตามอาการ โดยนอนพักอย่างเต็มที่ เอาผ้าชุบน้ำอุ่นประคบตามกล้ามเนื้อ เพื่อช่วยลดอาการเจ็บ แล้วช่วยจับแขนขาให้เคลื่อนไหวไปมา หลังจากนั้น 1 เดือนให้ทำการนวดแบบการนวดคนเป็นอัมพาต และหัดเดิน (วิธีการละเอียดควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ หรือนักกายภาพบำบัด)
2.  ในรายที่เป็นอัมพาตทั้งตัว หายใจลำบาก ให้รีบส่งโรงพยาบาล อาจต้องทำการช่วยหายใจด้วยวิธีการต่างๆ และรักษาโรคแทรกซ้อนที่อาจเกิดขึ้น
ข้อแนะนำ
1. ผู้ที่ได้รับเชื้อโปลิโอเข้าร่างกาย ส่วนใหญ่จะไม่มีอาการแสดง หรืออาจมีเพียงอาการคล้ายไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ ท้องเดิน แต่จะแพร่เชื้อให้ผู้อื่นทางอุจจาระได้  บางรายมีอาการกล้ามเนื้ออ่อนแรงเพียงเล็กน้อย แล้วหายเป็นปกติดี มีเพียงส่วนน้อยที่อาจพิการ หรือตาย
2. ผู้ป่วยที่ขาพิการ การรักษาทางกายภาพบำบัดรวมทั้งการใช้อุปกรณ์ช่วยเดินจะช่วยให้ผู้ป่วยช่วยตัวเองได้ พ่อแม่พี่น้องควรให้ความเห็นใจ เอาใจใส่ดูแลให้เด็กได้รับความอบอุ่นทางจิตใจ
การป้องกัน
 โรคนี้ป้องกันได้โดยให้กินวัคซีนป้องกันโปลิโอตั้งแต่อายุ 2 เดือน, ครั้งที่ 2 และ 3 อายุ 4 เดือน และ 6 เดือน, แล้วกระตุ้นอีก 2 ครั้ง เมื่ออายุ 1 1/2 ปี และ 4-5 ปี

โรค,อวัยวะ,disease

สงวนลิขสิทธิ์ © โดย สุขภาพ thaihealth ข่าว ดูทีวี โรค - (5856 คนอ่าน)